Άρθρα

Ξηρολίβαδο Ημαθίας

Ξηρολίβαδο ΗμαθίαςO οικισμός του Ξηρολιβάδου είναι κτισμένος στην ανατολική άκρη μιας πευκόφυτης κοιλάδας επάνω στο Βέρμιο όρος, σε υψόμετρο 1.220 μέτρων και σε απόσταση 19 χιλιομέτρων δυτικά της Βέροιας. Το χωριό, που σήμερα αριθμεί 350 σπίτια, βρίσκεται δίπλα σε μια μικρή λίμνη, τη «Μπάρα» και μεταξύ αυτού και του πευκοδάσους παρεμβάλλεται ένα απέραντο λιβάδι.

Περισσότερα...

Γραμματική της Κοινής Κουτσοβλαχικής

Γραμματική της κοινής κουτσοβλαχικής,Γραμματική της κοινής κουτσοβλαχικής, Kατσάνης Νικόλαος & Ντίνας Κώνσταντίνος, 1990Η σύνθεση μιας Κουτσοβλαχικής Γοαμματικής αντιμετωπίζει πολλά και δισεπίλυτα προβλήματα. Πρώτον γιατί η ελληνική επιστήμη μόλις από τη δεκαετία του '70 αρχίζει με τρόπο αυστηρά επιστημονικό να ερευνά την Κουτσοβλαχική και τις διάφορες ποικιλίες της που ομιλούνται στον ελληνικό χώρο και δεύτερον γιατί η παλιότερη βιβλιογραφία, πάντοτε σχεδόν, συνεξέταζε την Κουτσοβλαχική με τη Δακορουμανική (=Ρουμανική) και ελάχιστα ενδιαφερόταν για την αυτοτέλεια της πρώτης.
Μια Γραμματική της Κουτσοβλαχικής σήμερα, όπως αναφέρεται και παρακάτω, παρουσιάζει περισσότερο επιστημονικό ενδιαφέρον παρά χρηστικό. Στοχεύει στην αποτύπωση της Γραμματικής δομής του δεύτερου γλωσσικού κώδικα ενός εκλεκτού τμήματος του Ελληνισμού, των Βλαχόφωνων Ελλήνων.
Μολονότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται κάποια κίνηση, μέσα στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, για την υποστήριξη των «ολιγότερο ομιλούμενων γλωσσών» έχουμε τη γνώμη ότι η γλωσσική επιστήμη έχει προδικάσει με ακρίβεια την τύχη αυτών των ομιλητών: μοιραία οδηγούνται στην εξαφάνιση του δεύτερου γλωσσικού τους κώδικα αφού, στο μεταξύ, έλειψαν και οι αντικειμενικές συνθήκες που τον συντηρούσαν όπως π.χ. ιδιαίτερες ασχολίες, κοινωνικές δομές, γεωγραφική απομόνωση κ.λπ.

Περισσότερα...

17ο Πανελλήνιο Συμπόσιο Ιστορίας, Λαογραφίας, Βλάχικης Παραδοσιακής Μουσικής και Χορών

17° Πανελλήνιο Συμπόσιο Ιστορίας, Λαογραφίας, Βλάχικης Παραδοσιακής Μουσικής και ΧορώνΟ πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Βλάχων κ. Μιχάλης Μαγειρίας και ο Δήμαρχος Δήμου Παύλου Μελά Δημήτριος Δεμουρτζίδης σας προσκαλούν στις εκδηλώσεις του 17ου Πανελληνίου συμποσίου ιστορίας, λαογραφίας, βλάχικης παραδοσιακής μουσικής και χορού της Π.Ο.Π.Σ. Βλάχων που διεξάγεται το Σάββατο και την Κυριακή (19 - 20 Νοεμβρίου 2016) στο «ΚΕΝΤΡΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΧΡΗΣΤΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ» του ΔΗΜΟΥ ΠΑΥΛΟΥ ΜΕΛΑ στη ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ.

Περισσότερα...

Η κατοχή εν Μακεδονία. Η δράσις της Ιταλορουμανικής προπαγάνδας

Η κατοχή εν Μακεδονία. Η δράσις της Ιταλορουμανικής προπαγάνδας. Αθανάσιος ΧρυσοχόουΗ κατά μήνα Απρίλιον του 1941 μετά τον νικηφόρον κατά της Ιταλίας αγώνα επελθούσα υποταγή και υποδούλωσις της Ελλάδος κατόπιν της από νώτων επιθέσεως του γερμανικού κολοσού παρέσχεν, ως εν τω προλόγω του δευτέρου βιβλίου ημών εξεθέσαμεν, την ευκαιρίαν είς τας ξένας και ανθελληνικάς προπαγάνδας ν' αναλάβωσιν εκ του εμφανούς εν τη δυσχερεί ταύτη διά το ελληνικόν έθνος εποχή προπαγανδιστικάς ενεργείας είς βάρος του Ελληνισμού. Αι ξέναι προπαγάνδαι κατά γενικόν κανόνα, ερειδόμεναι είς την προστασίαν των κατακτητών, εξ ων ηρύοντο την ισχύν αυτών, επεδίωκον δι' όλων των μέσων ν' αλλοιώσωσι την εθνολογικήν σύνθεσιν της χώρας προς όφελος των κρατών, εξ ων απέρρεον ή εξ ων ηρύοντο την ισχύν αυτών.
Παραλλήλως προς την βουλγαρικήν επιβουλήν, ην εξεθέσαμεν είς το δεύτερον βιβλίον, εξεδηλώθη από των πρώτων ημερών της κατοχής προπαγανδιστική δράσις, αποσκοπούσα ν' αποσπάση έκ της ελληνικής οικογένειας τους βλαχοφώνους της Μακεδονίας, Ηπείρου και Θεσσαλίας.

Περισσότερα...

Το Δημοτικό τραγούδι: Η μουσική καταγραφή και η εξέλιξη του

Άκης ΓεροντάκηςK. κ. Σας ευχαριστώ θερμά για τη φιλοξενία στο Πανελλήνιο συμπόσιο σας και για το βήμα που μου δίνετε, ώστε να μοιραστώ τις απόψεις μου μαζί σας.
Στους σύγχρονους Έλληνες, μηδέ εμού εξαιρουμένου, πρέπει να καταλογίσουμε ένα μεγάλο σφάλμα το οποίο είναι αποτέλεσμα μιας παράληψης και αδιαφορίας μέγιστης σημασίας. Αφήνουμε την διάδοση της παράδοσής μας σε ότι αφορά το Δημοτικό μας τραγούδι, στο έλεος του ταλέντου κάποιων ανθρώπων, που ο θεός και η μάνα φύση προίκισε με την ακουστική ικανότητα της αποτύπωσης της μελωδίας του στίχου και του ρυθμού, που χαρακτηρίζουν αυτή τη τραγουδιστική μας κληρονομιά.
Έτσι επαναπαυμένοι από τη μια στις εκτελεστικές τους ικανότητες και έχοντας δώσει ενδόμυχα ήδη την απάντηση στο ερώτημα: αφού βρέθηκαν κάποτε αυτοί οι προικισμένοι, ότι σίγουρα θα βρεθούν στο μέλλον και άλλοι παρόμοιοι, αισθανόμαστε περήφανοι για την Ελληνική λεβεντιά του τσάμικου του συρτού του μπάλλου του ζωναράδικου κ.α.
Θα έρθει σίγουρα η 25η Μαρτίου, η Κυριακή της Ανάστασης ακόμη και οι ημέρες του πανηγυριού που θα φέρουμε τους καθ’ όλα εξαίρετους μουζικάντηδες, οι οποίοι θα μας θυμίσουν με τον δικό τους τρόπο αγαπημένα τραγούδια των προγόνων μας, τα οποία, όσοι μπορούμε και ξέρουμε, θα τα χορέψουμε λεβέντικα και όσοι από μας ξέρουμε τα λόγια, με τον δικό μας τρόπο πάλι θα τα σιγοτραγουδήσουμε. Εδώ, πρέπει να ευχαριστήσουμε από βάθους καρδιάς όλους αυτούς τους καλλιτέχνες του δρόμου και της πανήγυρης που κατόρθωσαν και διέσωσαν με το αυτί, αυτό που εμείς οι σύγχρονοι ονομάζουμε «Παράδοση».

Περισσότερα...

Οι βλαχόφωνοι Έλληνες και η ρωμουνική προπαγάνδα. Αντώνιος Θ. Σπηλιωτόπουλος

Οι βλαχόφωνοι Έλληνες και η ρωμουνική προπαγάνδα, 1905, Αντωνίου Θ. ΣπηλιωτοπούλουΗ Ρωμουνία, επανελθούσα εις την προ του έτους 1900 Μακεδονικήν αυτής πολιτικήν, ην από του βήματος της Ρωμουνικής βουλής τοσούτον επισήμως δια στόματος του επί της Παιδείας υπουργού αυτής είχεν αποκηρύξει, εδημιούργησε ζήτημα εκκλησιαστικόν και εθνοφυλετικόν εν Μακεδονία, κατ' ουδέν διαφέρον της εν έτει 1860 αρξαμένης βουλγαρικής εκκλησιαστικής ανταρσίας και του μετέπειτα φυλετικού κατά του ελληνισμού πολέμου, όστις έκτοτε εξακολουθεί, κηρύσσει δε όμοιον αγώνα κατ' αυτού.
Κατά του τοιούτου αγώνος ο Ελληνισμός είναι ηναγκασμένος ν' αμυνθή και τοσούτω μάλλον, όσω ούτος τυγχάνει αδικώτερος και αναιδέστερος. Διότι ο βουλγαρικός αγών βάσιν έχει την εν Μακεδονία ύπαρξιν μεγάλου αριθμού Βουλγάρων, ην ουδείς εχεφρονών δύναται ν' αρνηθή, ως ουδείς καλώς γνωρίζων ιστορίας και την παρούσαν κατάστασιν της περιπύστου ταύτης χώρας δύναται ν' αρνηθή τον ελληνικόν χαρακτήρα αυτής και την εν αυτή υπεροχήν του ελληνικού στοιχείου.

Περισσότερα...